W 2026 roku pojęcie „Dyrektywa Maszynowa” odnosi się do przełomowego momentu przejścia z dotychczasowej dyrektywy 2006/42/WE na Rozporządzenie Maszynowe (UE) 2023/1230. Choć nowe przepisy staną się w pełni obowiązkowe 20 stycznia 2027 roku, rok 2026 jest ostatnim dzwonkiem na dostosowanie linii produkcyjnych i procesów certyfikacji do nowych wymogów.

Podejście ogólne: Od Dyrektywy do Rozporządzenia

Najważniejszą zmianą jest zmiana charakteru prawnego aktu. Rozporządzenie obowiązuje bezpośrednio i identycznie we wszystkich krajach UE. Eliminuje to różnice w interpretacji przepisów przez poszczególne państwa członkowskie, co było problemem w przypadku starej dyrektywy. Celem jest dostosowanie prawa do ery cyfrowej (AI, IoT) oraz zwiększenie bezpieczeństwa maszyn w sieci.

Najważniejsze punkty (Stan na 2026 r.)

• Bezpieczeństwo cyfrowe (Cybersecurity): Maszyny muszą być zaprojektowane tak, aby ich systemy sterowania były odporne na ataki hakerskie, które mogłyby doprowadzić do niebezpiecznych sytuacji (np. zdalne wyłączenie systemów bezpieczeństwa).
• Sztuczna Inteligencja (AI): Jeśli maszyna wykorzystuje algorytmy uczenia maszynowego do pełnienia funkcji bezpieczeństwa, podlega ona bardziej rygorystycznej ocenie zgodności.
• Istotna modyfikacja: Rozporządzenie precyzuje, kiedy modernizacja starej maszyny czyni ją „nową” w świetle prawa. Jeśli użytkownik zmieni przeznaczenie maszyny lub wprowadzi nowe ryzyka, musi przeprowadzić całą certyfikację CE od nowa.
• Nowa lista maszyn wysokiego ryzyka: Rozszerzono wykaz maszyn (poprzednio Załącznik IV, teraz Załącznik I), które wymagają udziału jednostki notyfikowanej w procesie certyfikacji.

Zmiany w działaniu (Co się zmienia w praktyce?)

• Instrukcje cyfrowe: Producenci mogą dostarczać instrukcje w formie cyfrowej (np. online, kod QR). Jednak na żądanie konsumenta w momencie zakupu, instrukcja papierowa musi być dostarczona bezpłatnie w ciągu miesiąca.
• Uproszczona administracja: Deklaracja zgodności UE oraz dokumentacja techniczna mogą istnieć wyłącznie w formie elektronicznej, co ma wspierać ekologię i cyfryzację przemysłu.
• Oznakowanie CE: Pozostaje głównym symbolem dopuszczenia do rynku, ale proces jego nadawania dla maszyn „inteligentnych” staje się bardziej złożony technicznie.
• Wspólne ramy z Dyrektywą Radiową: Wiele nowoczesnych maszyn komunikuje się bezprzewodowo. Rozporządzenie 2023/1230 jest ściśle skorelowane z wymogami dla urządzeń radiowych i cyberbezpieczeństwa.

Podsumowanie dla newsa:

W 2026 roku producenci maszyn muszą stosować strategię dwutorową: kończyć certyfikację według starej dyrektywy dla produktów wprowadzanych przed styczniem 2027 r., jednocześnie wdrażając procedury bezpieczeństwa cyfrowego wymagane przez nowe rozporządzenie.

Nota prawna: Powyższe informacje mają charakter ogólny i informacyjny wg stanu prawnego na rok 2026. Nie stanowią porady prawnej ani technicznej. Przed podjęciem działań związanych z oceną zgodności maszyn, należy zapoznać się z pełną treścią Rozporządzenia (UE) 2023/1230 oraz skonsultować się z ekspertem ds. certyfikacji.